Osmanlı İmparatorluğu'nda yaşanan "Kardeş Katli" meselesi, II. Murad'ın tahtından feragat ederek geride durması, Yıldırım Bayezid'in ölümü sonrası başlayan 11 yıllık taht savaşı gibi benzeri birçok olayın "Neden ve Niçin"ine verilen cevaplar "Devlet gibi düşünmek" kavramının günümüzde tam olarak anlaşılamamasından kaynaklanmaktadır.

Osmanlı'nın Kuruluşundan Son Osmanlı Sultanı Vahiduddin'e kadar geçen sürede "Devlet gibi düşünmek" kavramını tarihten örneklerle anlatan bu eser, padişahların evlilik politikalarını, devşirme sistemini, Osmanlı'da saltanat nâibeliğini, hânedan üyelerinin vakıf faaliyetlerini, sanat ve edebiyat ile iştigallerini ve daha birçok konuyu ele almaktadır.